Yazılım Güncelleme
Pratik teknoloji ipuçları, kolay çözümler
İçerik
Son yazılar
Biz kimiz
Yazılım ve teknoloji konularında pratik ipuçları sunan bağımsız bir kaynaktır. Orta düzey bilgiye sahip kullanıcıların günlük sorunlarına hızlı ve anlaşılır çözümler sunuyoruz.

SSD Depolama Alanını Verimli Yönetme Rehberi

yazilimguncelleme.club

Elimdeki ilk SSD 128 GB'lık bir modeldi ve onu iki hafta içinde tamamen doldurmayı başardım. O günden beri katı hal sürücülerinde alan yönetiminin, klasik sabit diskteki "boş yer kalmadı, birkaç film silelim" mantığından farklı işlediğini öğrendim. SSD'de boş alan sadece dosya koymak için değil, sürücünün kendi sağlığı ve hızı için de gerekli. Aşağıda kendi sistemimde uyguladığım, gereksiz risk almadan işe yarayan bir düzeni adım adım aktarıyorum.

Neden SSD'de Boş Alan Bu Kadar Önemli?

SSD'ler veriyi bloklar halinde yazar ve silinen veriyi hemen temizlemez; TRIM komutu devreye girene kadar o hücreler "kullanılmış" sayılır. Sürücü dolmaya başladığında denetleyicinin yazma işlemi için temiz blok bulması zorlaşır, bu da yazma amplifikasyonunu artırır. Pratikte hissettiğim şey şu: %90'ın üstüne çıkan bir SSD'de dosya kopyalama hızı gözle görülür şekilde düşüyor, sistem açılışı uzuyor. Ben kendi diskimde %15-20 civarında boş alan bırakmayı alışkanlık haline getirdim ve bu tek kural bile çoğu yavaşlama şikâyetini ortadan kaldırdı.

Adım Adım SSD Depolama Yönetimi

  1. Önce fotoğrafı çekin, sonra silin. Panik halinde klasör silmeye başlamak yerine alanın nereye gittiğini görmek gerekiyor. Windows'un Ayarlar bölümündeki depolama analizini kullanabilirsiniz, ama ben dosya boyutlarını ağaç yapısında gösteren analiz araçlarını daha çok seviyorum. Genelde suçlu üç yerden biri çıkıyor: oyun kütüphanesi, indirilenler klasörü ya da yıllardır birikmiş sanal makine disk dosyaları. Sanal makine kullanıyorsanız tek bir sanal diskin 40-60 GB'ı rahatça yediğini unutmayın.

  2. Geçici dosyaları ve eski güncelleme kalıntılarını temizleyin. Disk Temizleme aracını yönetici olarak açıp "sistem dosyalarını temizle" seçeneğini işaretlediğinizde önceki Windows kurulumu, teslim edilen güncelleme paketleri ve hata raporları listeye giriyor. Büyük bir sürüm güncellemesinden sonra burada onlarca gigabayt bulduğum çok oldu. Yalnız güncelleme sonrası ilk günlerde eski kurulumu silmeyin; geri dönmek isterseniz o klasöre ihtiyacınız olur.

  3. Sistem geri yükleme ve hazırda bekletme alanını gözden geçirin. Geri yükleme noktaları için ayrılan kota fabrika ayarında bazen gereğinden yüksek geliyor; ben genelde 10 GB civarına sabitliyorum. Hazırda bekletme dosyası (hiberfil.sys) ise RAM'inizin büyük bir bölümü kadar yer kaplıyor. Masaüstü bilgisayarda bu özelliği hiç kullanmıyorsanız kapatmak birkaç gigabayt kazandırır; dizüstünde ise açık bırakmanızı öneririm, pil bitince açık dosyalarınız kurtulur.

  4. Büyük ve "soğuk" verileri ikinci diske taşıyın. Bir yıldır açmadığım proje arşivleri, ham video dosyaları, yedek imajları SSD'de durmak zorunda değil. Bunları mekanik diske ya da harici sürücüye alıp SSD'yi işletim sistemi, uygulamalar ve aktif projelere ayırıyorum. Oyunlarda ise seçici davranıyorum: yükleme süresi kritik olan oyunlar SSD'de, arada bir açtıklarım HDD'de.

  5. Uygulamaların önbellek ve indirme yollarını değiştirin. Tarayıcı önbellekleri, video düzenleme yazılımlarının render önbellekleri ve bulut senkronizasyon klasörleri sessizce büyüyor. Çoğu programın ayarlarından hedef klasörü değiştirebiliyorsunuz. Tarayıcı seçiminizi yaparken önbellek davranışına da bakmak faydalı, çünkü Chromium tabanlı tarayıcıların profil klasörleri zamanla ciddi boyutlara ulaşabiliyor.

  6. TRIM'in çalıştığından emin olun. Komut satırında sorgulayıp TRIM'in etkin olduğunu doğrulamak bir dakikanızı alır. Windows, SSD'yi tanıdığında "Sürücüleri En İyi Duruma Getir" aracıyla düzenli TRIM gönderir. Bu aracı zamanlanmış olarak açık bırakmak yeterli.

  7. Ürün yazılımı ve sağlık takibi. Üreticinin kendi yönetim yazılımı hem ürün yazılımı güncellemesini hem de yazılan toplam veri miktarını gösteriyor. Ben üç ayda bir bakıp yazılan veriyi not ediyorum; bu sayı garanti süresi boyunca ne kadar ömür harcadığımı gösteren en dürüst göstergedir.

  8. Doldurmadan önce dur. Diskin son %10'unu "acil durum payı" olarak görüyorum. O sınıra yaklaştığımda yeni oyun kurmak yerine önce eski bir şeyi kaldırıyorum. Bu disiplin, ay sonunda toplu temizlik yapma zorunluluğunu ortadan kaldırıyor.

Sık Yapılan Hatalar